จะเป็นอย่างไร หากดนตรีไม่ได้เปลี่ยนไป — แต่เป็นเพียงวิธีที่เรา “ฟัง” ต่างหากที่เปลี่ยนไป?
โปรเจกต์นี้เปลี่ยน “เสียง” ให้กลายเป็นพื้นที่แห่งการสำรวจ โดยนำดนตรีไทย เปียโนเตรียมเสียง (prepared piano) การด้นสด ศิลปะทัศนศิลป์ และ เทคโนโลยี มาผสานเข้าด้วยกัน เพื่อขยายขอบเขตว่า “ดนตรี” สามารถทำให้เรารู้สึกและรับรู้ได้อย่างไร

การ “สร้างคลื่น” (Making Waves) ในที่นี้ จึงหมายถึงการพาเสียงก้าวออกไปไกลกว่าสิ่งที่เราคุ้นเคย ขณะเดียวกันก็ยังคงหยั่งรากอยู่ในที่มาและตัวตนของ เสียงนั้นเอง โปรเจกต์นี้จึงชวนเราไปค้นหาความหมายที่ลึกซึ้งยิ่งขึ้นว่า วลีนี้สามารถโอบรับความเป็นไปได้อะไรไว้ได้บ้าง

แนวคิดดังกล่าวคือหัวใจสำคัญของการพำนักสร้างสรรค์ของ elekhlekha อีเหละเขละขละ (Nitcha Tothong & Kengchakaj) ศิลปินรับเชิญของ Bangkok Kunsthalle ระหว่างวันที่ 14 พฤษภาคม – 12 กรกฎาคม 2026 โดยมีผลงานหลักคือ “ล้อมวง (Surrounded)” ควบคู่ไปกับกิจกรรม Open Studios ที่เปิดพื้นที่ให้ผู้ชมได้สัมผัสผลงานระหว่างการพัฒนาและกระบวนการค้นคว้าในมิติอื่น ๆ ของศิลปิน

Kengchakaj Kengkarnka (elekhlekha อีเหละเขละขละ) บรรเลงเปียโนในการแสดง Final Performance ของ “ล้อมวง (Surrounded)”

elekhlekha คือกลุ่มปฏิบัติการสร้างสรรค์ของศิลปินไทยพลัดถิ่นที่ทำงานอยู่ใน Lenapehoking (Brooklyn) โดยทำงานข้ามพรมแดนระหว่างศิลปะ เสียง และเทคโนโลยี งานวิจัยของพวกเขาสำรวจประวัติศาสตร์ที่ยังมีการโต้แย้งและบริบทของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ผ่านการเล่าเรื่องในเชิงท้าทายและรื้อกรอบ เดิม ผสานองค์ความรู้ทางวัฒนธรรมเข้ากับโค้ด อัลกอริทึม และสื่อมัลติมีเดีย เพื่อจินตนาการว่าอนาคตของดนตรีที่หลุดพ้นจากกรอบอาณานิคมจะมีเสียงและ ความรู้สึกอย่างไร

"ล้อมวง (Surrounded)" พัฒนาขึ้นร่วมกับนักดนตรี ได้แก่ Kanta Kantaphong (ปี่โนราและเครื่องดนตรีภาคใต้), Matas Masungsong (เครื่อง กระทบไทย) และ Pitchaon Kanajaroen (มือกลองแจ๊ส) โดยแต่ละคนนำความรู้และประสบการณ์เฉพาะของตนเข้ามาสู่กระบวนการสร้างสรรค์ ตลอด Open Studios ของ “ล้อมวง (Surrounded)” ทั้ง 4 ครั้ง ซึ่งจัดขึ้นในวันเสาร์ที่ 23 พฤษภาคม วันอาทิตย์ที่ 31 พฤษภาคม วันเสาร์ที่ 13 มิถุนายน และวันเสาร์ที่ 20 มิถุนายน ผู้ร่วมงานแต่ละคนผลัดกันนำเสนอประเด็นหรือแนวคิดหนึ่ง ก่อนที่ทั้งกลุ่มจะร่วมกันพัฒนาต่อผ่านการซ้อมแบบเปิด โดยมอง Residency ครั้งนี้เป็นพื้นที่ของการแลกเปลี่ยนอย่างแท้จริง มากกว่าการสาธิตผลงาน โปรเจกต์ปิดท้ายด้วยการแสดง Final Performance ในวัน เสาร์ที่ 27 มิถุนายน เวลา 20.00 น. พร้อมการออกแบบแสงโดย Voratorn Peerapongpan

ควบคู่กันนั้น elekhlekha ยังจัด Open Studios ของตนเองเพิ่มเติมอีก 2 ครั้ง ในวันเสาร์ที่ 6 มิถุนายน และวันเสาร์ที่ 4 กรกฎาคม เพื่อเปิดให้ผู้ชมได้ เห็นมิติที่กว้างขึ้นของแนวทางการทำงาน รวมถึงผลงานที่ยังอยู่ระหว่างการพัฒนาจากงานวิจัยในส่วนอื่น ๆ นอกเหนือจาก “ล้อมวง (Surrounded)” เพียงอย่างเดียว

Bangkok Kunsthalle เป็นผู้เชิญ elekhlekha และพัฒนาโปรแกรม Residency ที่ทำให้การแลกเปลี่ยนครั้งนี้เกิดขึ้น โดยจัดสรรทั้งเวลา พื้นที่ และ เวทีสาธารณะ เพื่อให้กระบวนการสร้างสรรค์ค่อย ๆ ก่อตัวขึ้นอย่างเปิดเผยต่อหน้าผู้ชม ตั้งแต่เวิร์กช็อปครั้งแรกไปจนถึงการแสดงรอบสุดท้าย โดย Residency นี้สิ้นสุดอย่างเป็นทางการในวันที่ 12 กรกฎาคม 2026

การแสดง Final Performance ของ “ล้อมวง (Surrounded)” โดย elekhlekha อีเหละเขละขละ และนักดนตรีผู้ร่วมงาน ณ Bangkok Kunsthalle

เทคโนโลยีก็เข้ามามีบทบาทในการสนับสนุนแนวคิดของศิลปินเช่นกัน แกรนด์เปียโน Yamaha Disklavier™ C3X ถูกนำมาเตรียมเสียงเพื่อให้โทนเสียง สะท้อนถึงวงฆ้องแบบดั้งเดิม ลำโพงสตูดิโอ Yamaha HS5i จำนวน 6 ตัวถูกจัดวางล้อมรอบเปียโน เพื่อกระจายเสียงไปทั่วทั้งพื้นที่ และเสริมความรู้สึก ของบทสนทนาทางดนตรีร่วมกัน สะท้อนลักษณะการโต้ตอบแบบ call and response ซึ่งเป็นหัวใจของกระบวนการด้นสด

ระบบเสียงใช้ Yamaha Rio3224-D stagebox ในการจัดการเครือข่ายเสียง เพื่อให้การส่งสัญญาณทั่วทั้งระบบมีความเสถียร ขณะเดียวกัน generative visuals เคลื่อนไหวไปบนพื้น โดยไม่มีเวทีและไม่มีการกำหนดที่นั่งตายตัว ผู้ชมสามารถเลือกพื้นที่ของตนเองภายในงานและเคลื่อนไหวได้ อย่างอิสระไปพร้อมกับการคลี่คลายของการแสดง พร้อมมีปฏิสัมพันธ์และบทสนทนาอย่างต่อเนื่องกับศิลปินและนักดนตรีผู้ร่วมงาน จนกลายเป็นผู้มีส่วน ร่วมในประสบการณ์สร้างสรรค์ร่วมกัน

การแสดง Final Performance ของ “ล้อมวง (Surrounded)” โดย elekhlekha อีเหละเขละขละ และนักดนตรีผู้ร่วมงาน ณ Bangkok Kunsthalle

ผลงานครั้งนี้เกิดขึ้นจากการทำงานร่วมกันของ elekhlekha, Bangkok Kunsthalle และ Siam Music Yamaha โดย Siam Music Yamaha สนับสนุน Disklavier™ Grand Piano C3X-ENPRO และอุปกรณ์ระบบเสียงระดับมืออาชีพ ร่วมกับการสนับสนุนจาก Jerome Foundation ซึ่ง เงินทุนสนับสนุนมีส่วนช่วยให้การค้นหาความเป็นไปได้ใหม่ ๆ ระหว่างดนตรี เสียง และศิลปะครั้งนี้เกิดขึ้นได้

Visual mapping โดย Nitcha Tothong (elekhlekha อีเหละเขละขละ) จากการแสดง Final Performance ของ “ล้อมวง (Surrounded)”

<Websites for reference>

Artist Interview Video by Yamaha Music Thailand
https://www.instagram.com/reel/DZz6U8PvlVd/

Audience Interview by Yamaha Music Thailand
https://www.instagram.com/reel/DZ17fhsx99e/

Bangkok Kunsthalle’s Posts
https://www.facebook.com/share/p/1DFegcKW5L/
https://www.facebook.com/share/p/19qz1ZzudN/
https://www.facebook.com/share/p/1JJ9Jfja3J/

Artists
elekhlekha อีเหละเขละขละ
https://kengchakaj.info/
https://nitchafame.work/info